Diabetologia
Ekspert
Zdaniem eksperta
W jaki sposób przekazywać zalecenia lekarskie osobie starszej z ograniczonymi zdolnościami percepcji...

W jaki sposób przekazywać zalecenia lekarskie osobie starszej z ograniczonymi zdolnościami percepcji związanymi z wiekiem?

22.08.2025

dr med. Janina Kokoszka-Paszkot, spec. diabetologii i geriatrii
Oddział Internistyczno-Geriatryczny, Szpital Specjalistyczny im. H. Klimontowicza, Gorlice

Wybrane treści dla pacjenta

Zespół hiperglikemiczno-hiperosmolalny Zespół hiperglikemiczno-hiperosmolalny to zaburzenie metaboliczne przebiegające ze znacznym odwodnieniem organizmu, powstające zwykle u starszych chorych na cukrzycę typu 2 w wyniku dużych glikemii, zwykle >600 mg/dl (33,3 mmol/l).
Dieta w leczeniu otyłości i towarzyszącej jej insulinooporności U chorych z nadwagą i otyłością nadmiar tkanki tłuszczowej trzewnej stanowi przyczynę rozwoju insulinooporności. Konsekwencją otyłości i insulinooporności może być rozwój zaburzeń gospodarki węglowodanowej (stan przedcukrzycowy i cukrzyca typu 2). Są one powikłaniami metabolicznymi otyłości, a ryzyko ich rozwoju zwiększa się wraz ze wzrostem wskaźnika BMI. Z kolei prawidłowo zbilansowana dieta stanowi podstawę leczenia otyłości oraz prewencji i leczenia jej powikłań metabolicznych.
Cukrzyca typu 2 Cukrzyca typu 2 to najczęściej występujący na świecie typ cukrzycy. Wyróżnia się dwie przyczyny cukrzycy typu 2: jedna to upośledzenie wydzielania insuliny, na które wpływ mają różne czynniki genetyczne, druga to oporność na działanie insuliny (insulinooporność), której przyczyną mogą być zarówno czynniki genetyczne, jak i otyłość.
Cukrzyca typu 1 – LADA Skrót LADA, od pełnej nazwy angielskiej latent autoimmune diabetes in adults, oznacza późno ujawniającą się cukrzycę typu 1 u dorosłych.
Cukrzyce wtórne Zalicza się do nich zaburzenia gospodarki węglowodanowej związane z chorobami trzustki, zaburzeniami endokrynologicznymi lub stosowaniem niektórych leków.
Szczegółowe zalecenia dietetyczne w stanie przedcukrzycowym Stan przedcukrzycowy ma często charakter odwracalny, w przeciwieństwie do cukrzycy. Dlatego też Polskie Towarzystwo Diabetologiczne (PTD) u osób ze stanem przedcukrzycowym zaleca redukcję masy ciała poprzez modyfikację stylu życia, obejmującą aktywność fizyczną i zmniejszenie kaloryczności diety.
Inne choroby związane z zaburzeniem metabolizmu węglowodanów Coraz szerzej stosowane w diagnostyce cukrzycy badania genetyczne i immunologiczne pozwalają na bardziej precyzyjne różnicowanie typów cukrzycy.
Cukrzyca MODY Cukrzyca MODY to rzadko występująca postać cukrzycy (ok. 2% wszystkich przypadków). Jest to tzw. graniczna postać cukrzycy, która występuje w młodym wieku (typowym dla cukrzycy typu 1), ale charakteryzuje się przebiegiem klinicznym podobnym do cukrzycy typu 2.
Cukrzyca – typy cukrzycy, badania i sposoby leczenia Cukrzyca to choroba metaboliczna, która charakteryzuje się zwiększonym stężeniem glukozy we krwi (hiperglikemią). Wynika to z defektu wydzielania lub działania insuliny. Przewlekła hiperglikemia w cukrzycy powoduje uszkodzenie, zaburzenie czynności i niewydolność różnych narządów, szczególnie oczu, nerek, nerwów, serca i naczyń krwionośnych. Cukrzyca może wystąpić w każdym wieku i zawsze wymaga leczenia.
Cukrzyca typu 1 Cukrzyca typu 1 stanowi ok. 10% wszystkich typów cukrzycy. Początek zachorowania zwykle przypada między 10., a 14. rokiem życia. Dotyczy głównie dzieci i osób młodych.

Nie przegap

Konferencje MP

Najnowsze zalecenia PTLO 2026
20 czerwca, Rzeszów, Toruń, Zielona Góra
- najnowsze zalecenia w leczeniu otyłości
- wczesne rozpoznanie kluczem do sukcesu
- precyzyjne określanie celów i skuteczność
- indywidualny wybór najlepszej strategii leczenia
- medyczna terapia żywieniowa
Otyłość 2026
III Krajowa Konferencja Szkoleniowa Kraków, 25–26 września
Interna 2026
Obejrzyj wykłady
- zapalenie mięśnia sercowego – aktualne wytyczne ESC
- zapalenie błony śluzowej żołądka
- przewlekła choroba nerek – osiąganie remisji
- Treat-to-target (T2T) w chorobach reumatycznych
- hiperaldosteronizm pierwotny

Quizy

Sprawdź swoją wiedzę - rozwiąż quiz

Sprawdź się w 10 sekund - rozwiąż quiz

Sprawdź swoją wiedzę

Sprawdź swoją wiedzę z diabetologii

Wideo

Nadciśnienie tętnicze u osób z cukrzycą

prof. Aleksander Prejbisz, specjalista chorób wewnętrznych, hipertensjolog
Narodowy Instytut Kardiologii im. Stefana kardynała Wyszyńskiego – Państwowy Instytut Badawczy, Warszawa

Systemy ciągłego monitorowania glikemii u pacjentów leczonych doustnie

dr hab. n. med. Mariusz Dąbrowski, prof. UR, diabetolog, internista
Uniwersytet Rzeszowski, Rzeszów

W jaki sposób monitorować czynność tarczycy u osób z cukrzycą typu 1?

prof. dr hab. n. med. Marek Ruchała, endokrynolog, spec. chorób wewnętrznych
Katedra i Klinika Endokrynologii Przemiany Materii i Chorób Wewnętrznych UM, Poznań

W jaki sposób zmniejszać intensywność leczenia przeciwcukrzycowego po osiągnięciu wyrównania metabolicznego?

prof. dr hab. n. med. Krzysztof Strojek
konsultant krajowy ds. diabetologii
Oddział Chorób Wewnętrznych i Diabetologii, Śląskie Centrum Chorób Serca w Zabrzu

Dekada po EMPA-REG OUTCOME

dr hab. n. med. Mariusz Dąbrowski, prof. UR, diabetolog, internista
Uniwersytet Rzeszowski, Rzeszów

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.